Dr. M. (Moniek) Vis
Gepromoveerde Dudoc-Alfa
Rijksuniversiteit Groningen, Dollard College
Betrokkenheid Vakdidactiek GW
Moniek Vis was promovenda bij Dudoc-Alfa lichting 2017. Zij is in 2026 gepromoveerd.
Nederlands
Publicaties
- Vis, M., van Gelderen, A., de Glopper, C., & van Kruiningen, J. (2021). Samenhangend lees- en schrijfonderwijs in het schoolvak Nederlands: Een bespreking van onderzoek naar effecten en didactiek van samenhangend lees- en schrijfonderwijs in het voortgezet onderwijs. Pedagogische Studiën, 98(1), 94-111.- Download
- Vis, M., de Glopper, K., & Stukker, N. (2023). Genredidactiek: Nut en noodzaak van genrekennis en -bewustzijn in het lees- en schrijfonderwijs. In J. Dera, J. Gubbels, J. van der Loo, & J. van Rijt (Eds.), Vaardig met vakinhoud: Handboek vakdidactiek Nederlands (pp. 93-103). Uitgeverij Coutinho.
Opleiding en achtergrond
Rijksuniversiteit Groningen – Faculteit der Letteren – Nederlandse taal-en letterkunde
Specialisatie: Middelnederlandse letterkunde (eerste graad)
Werkkring
Dollard College, Winschoten
Promotieonderzoek
Verbanden zichtbaar maken. Ontwerp en effecten van genregericht, samenhangend lees- en schrijfonderwijs
Lees- en schrijfvaardigheid worden binnen het schoolvak Nederlands vaak los van elkaar onderwezen. Deze verkavelde lespraktijk doet geen recht aan theoretisch en empirisch onderzoek waaruit blijkt dat lezen en schrijven met elkaar verbonden zijn. In het kader van haar promotieonderzoek onderzocht Moniek Vis of het concept genre (verzameling gesproken en/of geschreven teksten met overeenkomstig doel en tekstkenmerken) kan dienen als verbindend element voor samenhangend lees- en schrijfonderwijs en wat de effecten van genregericht, samenhangend lees- en schrijfonderwijs zijn op de genrespecifieke lees- en schrijfvaardigheid.
Dit vernieuwende onderwijs werd samen met vakexperts en docenten ontwikkeld. Lees- en schrijfvaardigheid kwamen in gelijke mate aan bod en expliciete kennis van genres werd aangeboden ten dienste van het lezen en schrijven in deze genres. De genrespecifieke leesvaardigheid werd geoefend door analyserend te lezen en de genrespecifieke schrijfvaardigheid door doelgerichte oefening met het toepassen van geleerde genrekenmerken.
Twee lessenseries over respectievelijk columns en nieuwsberichten werden beproefd in de havo 4-klassen van drie scholen. Dit leverde positieve effecten op voor de genrespecifieke leesvaardigheid. Leerlingen die les hadden gehad in het lezen van nieuwsberichten behaalden betere resultaten voor dat genre dan leerlingen die les hadden gehad in het lezen van columns. En vice versa voor les in het lezen van columns. Effecten op het gebied van schrijfvaardigheid bleven uit.
Het aldus beproefde ontwerp van genregericht, samenhangend lees- en schrijfonderwijs sluit nauw aan bij de huidige curriculumontwikkelingen in het schoolvak Nederlands waarin sprake is van meer aandacht voor samenhang tussen vaardigheden en voor een genregerichte benadering van taalvaardigheidsontwikkeling.
28/05/2026
Rijksuniversiteit Groningen